Yazı Detayı
10 Aralık 2019 - Salı 08:55
 
Yaratılış gayemiz
Enes ZİYA
enesziya16@gmail.com
 
 

İnsanın yaratılış amacı ve hikmetleri şöyledir:

 

1- İnsanın yaratılışının esas maksadı, Cenâb-ı Hakk’a kulluk ve mârifetullahtır.

 

Âyet-i kerîmede buyurulur:

 

وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالإِنسَ إِلاَّ لِيَعْبُدُونِ

 

Ben cinleri ve insanları, ancak bana kulluk etsinler diye yarattım!” (Zâriyât, 56)

 

YARATILIŞIN GAYESİ

 

Âyette yaratılışın gâyesi olarak zikredilen “kulluk” öyle şerefli bir mertebedir ki, onun bu yüce mevkii, kelime-i şehâdette de görülmektedir. Nitekim orada Peygamber Efendimiz’in önce “kul” sonra “resûl” olduğu ifâde edilmektedir. Bu da kulluğun daha öncelikli, risâletin ise kulluğun sınırları dâhilinde olduğunu göstermektedir.

 

Resûlullâh -sallellâhu aleyhi ve sellem- kendisine aşırı tâzim gösteren kimselere; “Siz beni, hakkım olan derecenin üzerine yükseltmeyiniz! Çünkü  Yüce Allah, beni resûl edinmeden önce kul edinmişti.”  (Heysemî,  Mecmeu’z- Zevâid, IX, 21) ikâzında bulunarak kul olmanın kıymetini bildirmiştir.

 

Diğer bir âyet-i kerîmede Allah Teâlâ:

 

قُلْ مَا يَعْبَأُ بِكُمْ رَبِّى لَوْلاَ دُعَآؤُكُمْ

 

(Resûlüm!) De ki: Duânız (kulluk ve yalvarmanız) olmasa, Rabbim size ne diye değer versin?!” (Furkân, 77) buyurmaktadır.

 

Kulluğun bir mânası da “mârifetullâh” yani Cenâb-ı Hakk’ın tanınması ve bilinmesidir.

 

YARATILIŞIMIZIN SEBEBİ

 

İnsanın yaratılması, “kulluğun yerine getirilmesi” ve “Cenâb-ı Hakk’ın bilinmesi” gâyesine mâtuftur. Zîrâ yaratılışımızın sebebiyle alâkalı olarak yukarıda geçen âyet-i kerîmedeلِيَعْبُدُونَ“Bana kulluk etmeleri için” (Zâriyât, 56) buyurulmuştur. Bazı müfessirler bu kelimeyi َلِيَعْرِفُونَdir. (İbn-i Kesîr, Tefsîr, IV, 255)

 

“Allah’ı tanımak için” şeklinde tefsir etmişler etmişlerdir. (İbn-i Kesîr, Tefsîr, IV, 255)

 

2- İnsanın yaratılmasının en önemli sebep ve hikmetlerinden bir diğeri de Cenâb-ı Hakk’ın “mârifetine muhabbet etmesi” yani “kendini tanıtma irâdesi” sebep olmuştur.

 

Kudsî hadis olarak rivâyet edilen:

 

كنت كنزاً مخفياً فأحببتُ أن أُعرَف، فخلقتُ الخلقَ لأُعرَف

 

“Ben gizli bir hazîne idim. Bilinmemi murâd ettim (mârifetime muhabbet ettim) de (bu) kâinatı yarattım…”7 ifâdesi de bunu teyit etmektedir.

 

Buradan da anlaşıldığı gibi, Cenâb-ı Hak ile kulları arasında husûsî bir muhabbet bağı bulunmaktadır. O, kullarını çok sevmiş, onlara sayılamayacak kadar sonsuz nimetler lütfetmiştir. Buna karşılık onlardan, en çok Zât-ı Ulûhiyeti’ne mu- habbet etmelerini istemiş; diğer varlıklara duydukları muhabbetin kendisine hasredilen muhabbeti gölgede bırakmamasını istemiştir.

 

3- İnsanın yaratılmasında ilâhî maksatlardan biri de, Allah Teâlâ’nın, hilkat san’at ve güzelliğine delil olabilecek bir zirve vücûda getirmek istemesidir. Zîrâ isan bir yaratılış hârikası ve îcadlar bedîasıdır.

 

Zâriyât sûresinin 20 ve 21. âyetlerinde şöyle buyurulur:

 

وَفِي ا رْألَْضِ آيَاتٌ لِلْمُوقِنِينَ. وَفِي أَنْفُسِكُمْ أَفَلَا تُبْصِرُونَ

 

“Kesin olarak inananlar için yeryüzünde ve kendi nefislerinde Allah’ın azametini gösteren deliller vardır. Görüp de düşünmez misiniz?”

 

Ayrıca Cenâb-ı Hak, bir başka âyet-i kerîmede insanın yaratılış safhalarını bildirdikten sonra azametini şu şekilde ifâde eder:

 

فَتَبَارَكَ الله أَحْسَنُ الْخَالِقِينَ

 

“Yaratanların en güzeli8 Allah, ne yücedir!” (Mü’minûn, 14)

 

İNSANIN HALİFE KILINMASI NE ANLAMA GELİR?

 

4- İnsanın yaratılış sebeplerinden bir diğeri de, mahlûkâtın en şereflisi olarak yaratılan insanı, Cenâb-ı Hakk’ın yeryüzüne halîfe kılmayı murâd etmesidir.

 

وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلاَئِكَةِ إِنِّى جَاعِلٌ فِى الأَرْضِ خَلِيفَةً

 

“Hatırla ki Rabbin meleklere: Ben yeryüzünde bir halîfe yaratacağım, demişti...” (Bakara, 30)

 

Burada insanın “halîfe” kılınması şu mânâlara gelmektedir:

 

“Kendi irâdemden, kudret ve sıfatımdan ona bâzı salâhiyetler vereceğim; o bana vekâleten mahlûkâtım üzerinde birtakım tasarruflara sâhip olacak; benim adıma ahkâmımı icrâ edecek; o bu hususta asıl değil, ancak benim bir vekîlim olacak. İrâdesiyle benim irâdelerimi, benim emirlerimi, benim kânunlarımı tatbîke memur bulunacak. Sonra arkadan gelenler ona halef olarak aynı vazîfeyi icrâ edecek ve “O (Yüce Allah ) sizi yeryüzünde halîfeler kıldı.” (En’am, 165) âyetinin sırrı or-  taya çıkacak.” (bk. Elmalılı, Hak Dîni, I, 299, 300)

 

Ayrıca Cenâb-ı Hakk’ın insanı yaratmasının bir diğer hikmeti de, esmâ-i ilâhiyyesinin tecellîsini daha üstün bir seviyede göstermek içindir. “Allah Teâlâ’nın ahlâkı ile ahlâklanınız.” (Münâvî, et-Teârîf, s. 564) hadîs-i şerîfi de bu mânâya işâret etmektedir. Zîrâ esmâ-i ilâhiyyenin en fazla tecellîsi, mahlûkât arasında daha ziyâde insanda görülmektedir. Meleklerde kibriyâ ve mudill gibi esmânın tecellîleri olmadığı için nefs engeli de yoktur, günah işlemezler. Bu sebeple nefs engelini aşıp vâsıl-ı ilallah ve halîfetullâh olabilme istîdâdı, yalnız insana lütfedilmiştir. 

 
Etiketler: Yaratılış, gayemiz,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
03 Nisan 2020
İnsanı aldanmaya götüren sebepler nelerdir?
12 Mart 2020
Allah yolunda samimiyet
03 Ocak 2020
Edep ve haya
31 Aralık 2019
Dinde samimiyet
30 Aralık 2019
Namaz dinin direğidir
28 Aralık 2019
Duanın Edepleri
27 Aralık 2019
Ümitsizlik hastalığı
26 Aralık 2019
Stresin kaynağı
25 Aralık 2019
Kalpler nasıl hasta olur?
24 Aralık 2019
Gerçek manada teslim olmak
23 Aralık 2019
Müslüman ve emanet
21 Aralık 2019
Ahirette kazanan olmak için
20 Aralık 2019
Ölüm anı ve sonrası
19 Aralık 2019
Ölüm ve sonrası
18 Aralık 2019
Dini Allah'a has kılmak
17 Aralık 2019
Savaşların kaynağı din midir?
16 Aralık 2019
Sabah namazının vakti
14 Aralık 2019
Allah neden zulme izin veriyor?
13 Aralık 2019
Hz. Peygamber'e nasıl vahiy geldi?
11 Aralık 2019
İmanla ilgili şüphe
09 Aralık 2019
İslam'ı doğru anlamak
07 Aralık 2019
Kolaylaştırın zorlaştırmayın
06 Aralık 2019
İnsan ve melek
05 Aralık 2019
NEFSE AĞIR GELEN İBADET : NAMAZ
02 Aralık 2019
ÖLÜYÜ MEZARA KADAR TAKİP EDEN ÜÇ ŞEY
30 Kasım 2019
GUSÜL ABDESTİ (BOY ABDESTİ) NASIL ALINIR?
29 Kasım 2019
TAKVA NEDiR?
27 Kasım 2019
Bela ve musibetler kader midir?
25 Kasım 2019
Kader değişir mi?
23 Kasım 2019
“Hayır ve Şer Allah’tandır” ifadesinin açılımı nedir?
22 Kasım 2019
Kader ve kazaya inanmak iman esası mıdır?
21 Kasım 2019
Dinde laubalilik
20 Kasım 2019
İnternet kullanımı ile ilgili hususlar
18 Kasım 2019
Cinnet hastalığının asıl sebebi ne?
16 Kasım 2019
Ahirette imdâdımız, Cennet’te saâdetimiz olsun
14 Kasım 2019
En şerefli varlık; İnsan
13 Kasım 2019
Mevlid-i Nebi Haftası
11 Kasım 2019
Son kale AİLE düşmeden
09 Kasım 2019
Cennet’te saâdetimiz olsun
07 Kasım 2019
Her şeyi ihmal ettik
05 Kasım 2019
Hatasız kul olmaz!
04 Kasım 2019
Bakıldığında Allah'ı hatırlatan Müslüman olmak!
02 Kasım 2019
Meleklerele ilgili sorular ve cevaplar
01 Kasım 2019
Meleklere İman
31 Ekim 2019
Namazı terk eden şehvetine uymuştur
29 Ekim 2019
Allah'a iman etmemenin cezası, neden ebedi cehennem?
26 Ekim 2019
Cennet’te saâdetimiz olsun
25 Ekim 2019
Bahane arayın!
24 Ekim 2019
“Acı ne güzel bir servettir!”
23 Ekim 2019
Kabre dikilen ağaç ve çiçeğin ölüye faydası
22 Ekim 2019
Üç bin yıl önce ölen ile kıyamete yakın ölenin senin kabir azabı bir olur mu?
19 Ekim 2019
Öldükten sonra amel defteri kapanmayan üç kimse
18 Ekim 2019
Ölümü istemek, ölmek için dua etmek caiz midir?
17 Ekim 2019
Ölen kimsenin ruhu dünyayla irtibat kurabilir mi?
15 Ekim 2019
Namaza konsantre olmanın engelleri
14 Ekim 2019
Ahirette hangi dili konuşacağız?
12 Ekim 2019
Yaşlılarla ilgili bir kıssa
10 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (7)
09 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (7)
08 Ekim 2019
Çocuk terbiyesi ve eğitimi
07 Ekim 2019
Duâ etmenin edepleri
05 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (7)
04 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (6)
03 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (5)
01 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (4)
27 Eylül 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (3)
26 Eylül 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (2)
25 Eylül 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (1)
21 Eylül 2019
Kur’an ve Sünnet’e başvurmalısınız…
17 Eylül 2019
Ahiretin varlığının delili
Haber Yazılımı
Kişisel verilerinizin işlendiğini ve saklandığını 6698 sayılı KVKK Md.10 aydınlatma yükümlülüğü kapsamında tarafınıza bildirmek isteriz.