Yazı Detayı
03 Ocak 2020 - Cuma 09:45 Bu yazı 10508 kez okundu
 
Edep ve haya
Enes ZİYA
enesziya16@gmail.com
 
 

Hazret-i Ömer, (Edep, ilimden önce gelir) buyurdu. Çok heybetli olmasına rağmen, edebinden, hayasından Resulullahın huzurunda çok yavaş konuşurdu. Peygamber efendimiz de, bir kimsenin yanında iki diz üzerine oturur, ona saygı olmak için mübarek bacağını dikip oturmazdı. Ebu Said Hudri hazretleri, (Resulullahın hayası, bakire İslam kızlarının hayasından çoktu) buyurdu.


Her zaman her yerde edepli, hayalı olmaya çalışmalıdır! Hadis-i şerifte, (Hayasızlık insanı küfre düşürür) buyuruldu. Haya, bir binayı tutan direk gibidir. Direksiz binanın durması kolay olmadığı gibi, hayasız kimsenin de imanını muhafaza etmesi zordur.

(Haya, baştan başa hayırdır.) [Müslim]

(Haya ile iman, ikiz kardeştir. Biri giderse diğeri de gider.) [Ebu Nuaym]

(Mümin, ayıplamaz, lanet etmez, çirkin söz söylemez ve hayasız değildir.) [Tirmizi]

(Haya imanın nizamıdır. Bir şeyin nizamı bozulunca, parçaları da bozulur.) [İ.Maverdi]

(Haya imandandır. Hayasızın imanı yok demektir.) [İbni Hibban]

(İnsan, salih iki komşusundan utandığı gibi, gece gündüz kendisiyle beraber olan yanındaki iki melekten de utanmalıdır!) [Beyheki]

(Haya ile iman bir aradadır. Biri giderse, öteki de durmaz.) [Hakim]

     Allahü teâlâdan utanmak, imanın kuvvetli olduğuna, hayasızlık da imanın zayıf olduğuna alamettir. Hadis-i şerifte, (Hayanın azlığı küfürdendir) buyuruldu. Hayasız kimse, zamanla küfre kadar gidebilir. Haya, imanın esasındandır. Hayası olan Allah’tan utandığı için günahtan çekinir. İnsanlardan utanmayan Allah’tan da utanmaz. İnsanlardan utanarak günahı gizlemek de hayadandır. İnsanlardan utananın, Allahü teâlâdan da utandığı anlaşılır. Çünkü hadis-i şerifte, (Allah’tan sakınan, insanlardan da sakınır) buyuruluyor. Hayasız olan mürüvvetsiz olur. Hazret-i Ebu Bekir, (Hayasız insan, halk içinde çıplak oturan gibidir) buyurdu.

Kur'an-ı kerimde mealen buyuruluyor ki:
(İman edenler arasında kötülüğün, hayasızlığın yayılmasını isteyenler ve sevenler için dünyada da ahirette de elim bir azap vardır.) [Nur 19]

Allahü teâlânın nimetinde, nimeti vereni görmeli, daima Onun huzurunda olduğunu düşünmeli, mesela otururken, yatarken edebe riayet etmelidir. Yerken, içerken, konuşurken, okurken, yazarken ve her çeşit iş yaparken, bütün bunların Allahü teâlânın kudretiyle yapıldığını, bütün işlerde Onun emrine uyup yasak ettiklerinden sakınmayı düşünmelidir. Böyle düşünmek çok üstün bir ibadettir.

 
Etiketler: Edep, ve, haya,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
01 Ekim 2020
Kibir ve gurur
50 Okunma.
24 Eylül 2020
Dilin afetleri
100 Okunma.
27 Ağustos 2020
Deneniyoruz
181 Okunma.
20 Ağustos 2020
Ceviz Kurdu
104 Okunma.
11 Ağustos 2020
Dini Allah'a has kılmak
335 Okunma.
30 Temmuz 2020
Kurban Bayramı
179 Okunma.
23 Temmuz 2020
Hz. İbrahim ve Hz. İsmail kıssası
379 Okunma.
21 Temmuz 2020
Habil ve Kabil kıssası
226 Okunma.
09 Temmuz 2020
Bela ve musibetler
549 Okunma.
07 Temmuz 2020
Kalp Hastalığının Temel Sebebi
347 Okunma.
02 Temmuz 2020
Dünya hayatı bir oyun ve oyalanma
306 Okunma.
12 Mayıs 2020
Yaşlılarla ilgili bir kıssa
1842 Okunma.
07 Mayıs 2020
Ramazan Kur’an ayıdır
407 Okunma.
05 Mayıs 2020
Nefisler oruçla terbiye edilecek
292 Okunma.
02 Mayıs 2020
Kur'anla buluşma zamanı
369 Okunma.
30 Nisan 2020
Oruç tut ki Oruç ta seni tutsun!
373 Okunma.
28 Nisan 2020
Hz. Peygamber ve Ramazan
412 Okunma.
25 Nisan 2020
Oruçla birlikte kolaylık vardır
544 Okunma.
23 Nisan 2020
Bereket ayı Ramazan
533 Okunma.
16 Nisan 2020
İnsanı aldanmaya götüren sebepler nelerdir?
902 Okunma.
03 Nisan 2020
İnsanı aldanmaya götüren sebepler nelerdir?
792 Okunma.
12 Mart 2020
Allah yolunda samimiyet
2733 Okunma.
31 Aralık 2019
Dinde samimiyet
1518 Okunma.
30 Aralık 2019
Namaz dinin direğidir
1246 Okunma.
28 Aralık 2019
Duanın Edepleri
1233 Okunma.
27 Aralık 2019
Ümitsizlik hastalığı
1484 Okunma.
26 Aralık 2019
Stresin kaynağı
1283 Okunma.
25 Aralık 2019
Kalpler nasıl hasta olur?
2166 Okunma.
24 Aralık 2019
Gerçek manada teslim olmak
1511 Okunma.
23 Aralık 2019
Müslüman ve emanet
1315 Okunma.
21 Aralık 2019
Ahirette kazanan olmak için
1464 Okunma.
20 Aralık 2019
Ölüm anı ve sonrası
2129 Okunma.
19 Aralık 2019
Ölüm ve sonrası
1364 Okunma.
18 Aralık 2019
Dini Allah'a has kılmak
1426 Okunma.
17 Aralık 2019
Savaşların kaynağı din midir?
1375 Okunma.
16 Aralık 2019
Sabah namazının vakti
1453 Okunma.
14 Aralık 2019
Allah neden zulme izin veriyor?
1588 Okunma.
13 Aralık 2019
Hz. Peygamber'e nasıl vahiy geldi?
1473 Okunma.
11 Aralık 2019
İmanla ilgili şüphe
1438 Okunma.
10 Aralık 2019
Yaratılış gayemiz
1382 Okunma.
09 Aralık 2019
İslam'ı doğru anlamak
1542 Okunma.
07 Aralık 2019
Kolaylaştırın zorlaştırmayın
1472 Okunma.
06 Aralık 2019
İnsan ve melek
1490 Okunma.
05 Aralık 2019
NEFSE AĞIR GELEN İBADET : NAMAZ
1544 Okunma.
02 Aralık 2019
ÖLÜYÜ MEZARA KADAR TAKİP EDEN ÜÇ ŞEY
1865 Okunma.
30 Kasım 2019
GUSÜL ABDESTİ (BOY ABDESTİ) NASIL ALINIR?
3830 Okunma.
29 Kasım 2019
TAKVA NEDiR?
1562 Okunma.
27 Kasım 2019
Bela ve musibetler kader midir?
1615 Okunma.
25 Kasım 2019
Kader değişir mi?
1740 Okunma.
23 Kasım 2019
“Hayır ve Şer Allah’tandır” ifadesinin açılımı nedir?
1689 Okunma.
22 Kasım 2019
Kader ve kazaya inanmak iman esası mıdır?
1553 Okunma.
21 Kasım 2019
Dinde laubalilik
1928 Okunma.
20 Kasım 2019
İnternet kullanımı ile ilgili hususlar
1529 Okunma.
18 Kasım 2019
Cinnet hastalığının asıl sebebi ne?
1641 Okunma.
16 Kasım 2019
Ahirette imdâdımız, Cennet’te saâdetimiz olsun
1607 Okunma.
14 Kasım 2019
En şerefli varlık; İnsan
1632 Okunma.
13 Kasım 2019
Mevlid-i Nebi Haftası
1508 Okunma.
11 Kasım 2019
Son kale AİLE düşmeden
1680 Okunma.
09 Kasım 2019
Cennet’te saâdetimiz olsun
1711 Okunma.
07 Kasım 2019
Her şeyi ihmal ettik
1760 Okunma.
05 Kasım 2019
Hatasız kul olmaz!
1625 Okunma.
04 Kasım 2019
Bakıldığında Allah'ı hatırlatan Müslüman olmak!
1711 Okunma.
02 Kasım 2019
Meleklerele ilgili sorular ve cevaplar
1563 Okunma.
01 Kasım 2019
Meleklere İman
1597 Okunma.
31 Ekim 2019
Namazı terk eden şehvetine uymuştur
1565 Okunma.
29 Ekim 2019
Allah'a iman etmemenin cezası, neden ebedi cehennem?
1635 Okunma.
26 Ekim 2019
Cennet’te saâdetimiz olsun
1650 Okunma.
25 Ekim 2019
Bahane arayın!
1781 Okunma.
24 Ekim 2019
“Acı ne güzel bir servettir!”
1776 Okunma.
23 Ekim 2019
Kabre dikilen ağaç ve çiçeğin ölüye faydası
651 Okunma.
22 Ekim 2019
Üç bin yıl önce ölen ile kıyamete yakın ölenin senin kabir azabı bir olur mu?
1960 Okunma.
19 Ekim 2019
Öldükten sonra amel defteri kapanmayan üç kimse
1630 Okunma.
18 Ekim 2019
Ölümü istemek, ölmek için dua etmek caiz midir?
2718 Okunma.
17 Ekim 2019
Ölen kimsenin ruhu dünyayla irtibat kurabilir mi?
1692 Okunma.
15 Ekim 2019
Namaza konsantre olmanın engelleri
1639 Okunma.
14 Ekim 2019
Ahirette hangi dili konuşacağız?
1853 Okunma.
12 Ekim 2019
Yaşlılarla ilgili bir kıssa
1602 Okunma.
10 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (7)
1639 Okunma.
09 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (7)
2100 Okunma.
08 Ekim 2019
Çocuk terbiyesi ve eğitimi
1576 Okunma.
07 Ekim 2019
Duâ etmenin edepleri
1611 Okunma.
05 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (7)
1881 Okunma.
04 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (6)
2436 Okunma.
03 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (5)
1927 Okunma.
01 Ekim 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (4)
2053 Okunma.
27 Eylül 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (3)
1897 Okunma.
26 Eylül 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (2)
1696 Okunma.
25 Eylül 2019
Ölüm ve sonrası merak edilenler (1)
1644 Okunma.
21 Eylül 2019
Kur’an ve Sünnet’e başvurmalısınız…
1703 Okunma.
17 Eylül 2019
Ahiretin varlığının delili
1926 Okunma.
Haber Yazılımı
Kişisel verilerinizin işlendiğini ve saklandığını 6698 sayılı KVKK Md.10 aydınlatma yükümlülüğü kapsamında tarafınıza bildirmek isteriz.